Kommentaar

00:00 Goeie naand, Pieter. Goeie naand, Suzanne en aan Albal. Christel Cornelissen, nieuwsredakteur by Marula Media. Goeie naand, Christel. Goeie naand, collega's. En Dr. Pieter Mulder, onafhankelijke ontleder. Goeie naand, Pieter. Goeie naand, Suzanne. Goeie naand aan die andere twee leden. 00:43 My klankere geseer is Johan Pietersen en ek is Suzanne Paxton. Welkom by kommentaar. Kom ons val weg met nieuws uit die buitenland. Die Amerikaanse soldaat is die aflope week dood na die oorlog tussen Iran en die VSA weer hervat is. Die VSA het vluchtig gereageer en Iran angevald daarop en gesê ons straf hulle omdat die twee mense dood is. Hier dan het intussen gesê dat hy alle ooreenkomste wat reeds bereik is in die vredesonderhandeling en nou skrap niks is meer van toepassing na hierdie aanvallen nie. Pieter Dievenage, ons begin soms by jou. Kom ons herinner ons net weer hoekom hierdie skietstilstand in Vlaarde is. 01:14 Kijk, dit gaan nou maar daar oor dat daar weer aanvallen was op Iran dier Amerika en natuurlijk het Iran terug gereageer. So onder die omstandighede is die vredesonderhandelinge en die skietstaking van die tafel af. En mens kan het absoluut verstaan en mens kan allemaal met sien wat uitspeel in die midde oosten, want het bly maar een ernstige brandpunt. En ook omdat Israel die bondgenoot van Amerika ook sy eie agenda zet. Maar ek denk net om hierdie punt, mis hoef nie te lang daar oor te praat hier, Suzanne, maar om dit na einde toe te vat, ek denk vir president Trump is het baie belangrijk dat daar een of ander oplossing kom, so gauw as moendelik omdat daar die midtermverkiesings aan die einde van die jaar in Amerika is en hy moet goed lyk. 01:59 in Iran en in die hele kwestie daar in die Midden-Oosten. So, hy sal wil werk vir die oplossing, dan weet ons ook, in die Iran-kant is daar verdeeltijd, jy weet as mense, kom ons nou met nou maar die, ons wat die harde lijne wil trek in die Iran, tegenwoordie meer, kom ons nou met nou maar die diplomatieke mense in binnen Iran, wat wil die hele tijd werk vir vrede, Maar dan is daar die andere kamp wat sterk voel dat hierdie strijd moet maar gevoer word so ver as wat het kan. Ek denk ons het een mengsel van omvangrijke belange en mens kan maar net hoop vir die beste uitkomst in die richting van verdere vredesonderhandelinge en weereskiet stilstand en hoopendlikke blijvende vrede. 02:47 Christelle, hoe nabij denk jy, was hulle aan oor eenkomst, toe sake weer platgeval het? Ek moet so eerlijk sê, ek denk nie vreselik nabij nie. Ek stem saam met prof Pieter, oor die interne druk in alweer lande, in Iran en die VSA. Die VSA, baie Amerikaners, het geen optijd vir die oorlog nie, en in Iran wil ek ambusie ver gaan, so sê, daar is baie hardliner Iranese wat geen op tijd het vervrede met die VSA en met Israel nie, en ek dink dis daar waar die probleem nou groei, en ek dink waar kommer oor een groter streekskonflikt al kan le, is hulle praat amper van, ek dink hulle noem het een sachte staatsgrip, die hardliners amper stap voor stap uitgewerkt word terwyl die toernadering by die VSA gesoek word, so ek dink in die VSA is daar groot verdeeldheid, en in Iran is daar groot verdeeldheid, en hoe op aarde moet jy, weet, as jy nie eens in jou eie land afkoord het, oor wat gedoen moet word, en met wie, en wat het beheld, hoe gaan twee uiteenlopende regerings mekaar uiteindelik vind? 03:51 Ek denk jy, daar was die geskarel gewees, met al wat die afvaardiging is, wat gaan die vredesgesprekke, ek weet nie, dit voel vir my soos skyngesprekke, achter die skerms, 04:03 dink ek hier het maar anhou broei. Ons gaan nou by daai, hoe moeilik hierdie gesprekke is, kom, maar voor ons dit doen, Pieter Milder, Marte wil like of hulle dit al verwag en dit verdiskonteer. Hulle reageer nie so heviglik nie. Wat sê dit vir een mens? 04:17 die markte is so gewoond en die gevecht, en dan die kant toe, dan die kant toe, op een stadion met Trump, elke maandag, een aankondiging gemaakt, dat die oorlog voorbij is, dan gaan die aandeelpryse beter af, en die begin vlie met die week, en dan later, dan zak het weer, en nou, ek denk, helaas, dat ik het normaal te verwerk, ek denk, as ek kan ook reageer, wat jullie gesê het, ek denk, ons moet begin, bij Trump, wat ek denk, onder groot druk is, hy het foute gemaakt, het, want hy is wel een sukses behal, en te dog, hy gaan 1, 2, 3 cellen hier doen, ek weet nie, wie het om geadviseer nie, maar hy onderskat die ran, en vooral die islam fanaticie, Nou sy grootste termijn is daas, wat Pieter Dievenaar gerecht is, is die medium termijn verkiesings. En aanthou nou, dit lijk of hy daak die Kamer van Verteeworgers kan verloor, dan is hy dit so verloor, daar oorneem, dan gaat Lomschon het Twijfel probeer ontheef, dit gaan een groot gevecht wees, Senaat gaan om probeer red, en uiteindelijk gaan hy verlam wees daarmee saam, en Iran weet dit. 05:07 met andere Iran is nie dom wat dit betreft nie, hulle een strategie is om uithou so lang as hulle kan, as hulle onderhandelingen kan uittrek, tot met die verkiesing dan hoopelik, hulle hoop dan het eindelijk, dit kan daar gebeur, of dan selfs hulle tot totale agentodig kan hou, kan hulle daak ontsla raak van Trump, en dan slie ander kant uit. 05:23 Nou ek dink Trump het dit begin besef, en kom ek sê die interessante feite was, met die 150 dagen al, waar die oorlog aan die gang is, waarvan 40 dagen hulle geskiet het, en omtrent 100 dagen onderhandel het, maar ek dink hy het nou besluit, nou gaat hy sy strategie verander, so daar is daarom een duivel, een kwaai aanval is, na acht nachte na mekaar, wat daar, oorwel die genie aanvallen op Iran gedoen is, en waar hulle voor en wijs besieke punte gebom het, jy weet hulle wou nie die onderhandelinge bevoeter nie, en hulle wou nie plaaslik bevolking kwaad maak nie, krijg die indruk hulle bom nou sommer oorals, so dat is een volskaalse poog om Iranse vermoede te vernietig, sy misiel brandstof vervaardiging, sy fabrieke, licha wereld, die straat waarom moest probeer hulle nou skoonskiet en so meer, en al wat ek kan dink, en nou vat ek een kans om te bespiegel, ek kan nog nooit dink hoe dink Trump nie, maar ek dink, hy dink om een sekere punt, gaan hy sê, ek het nou my kant gebring, as hy nou nie eens kukking krij nie, as hy nie by die tafel 06:12 kan krij nie, ek en my klank, want hy moet nou terug gaan Amerika toe, om die verkiesing te gaan veg, en dan gaan hy vir die vernoote sê, jylle Arabiese land die ronde wat met goed gesind is, nou kan jylle self dit doen, want ek het Iran so verlamse militaire voor me vernietig, dat jylle jylle self kan verdedig, jylle het 600 vechtvliegtuig, wat jylle baie by my gekryd, jylle het eie missiele, missiele verdedigingsstruktuur, verdedig jylle self, en vir Europeers gaan hy sê, oor die jylle in Japan en Zuid-Korea en Taiwan, jylle wat die olie nodig het, die straat van Almoes, stierenskap of twee, ek moet, ons kan dalk een multimedia, nationaliteit ding, en jylle my nou saam die ding doen, en ek gaan terug huis toe, om die verkiesing te gaan veg, en dan kon ek daar aan, ek het die ran verlam, en die ander man een kans gegeven, maar dit is my bespiegeling aan my kant, ek weet nie of sy kop so werkt nie, ek kan nog geen ander manier dink, hoe hy die moeilijkheid gaan uitkom op hierdie oomlik nie. 07:00 want het is een interessante strategie, daar kom ook al meer berichte uit Iran oor dreigemente tegen Iranse president Massoud Pezikian, terwijl hy bijvoorbeeld langs die kist van die Ayatollah geloop het, het die skare om die dood gedreig. Niet te ver daarvan af nie, op die stadium is die hoofonderhandelaar ook met die dood gedreig en hy moest vlug, so hy kon nie verder die begrafenisverrichtingen bijwoon nie. Daar is geloof die idee dat die mense wat onderhandel vervrede besig is om die islamitische staat te ondermijn. Pieter Divinaga, wat sien ons hier gebeur? 07:27 Ek het ons hierdie punt al so'n bykie aangeraak, Suzanne, dat wat hier gebeur is, dat jy binnen Iran ook verdeeltheid het. Kijk, jy het natuurlijk verdeeltheid ook in Amerika. Grootse verdeeltheid is maar altyd die Republikeine en die Democrate, maar dan het jy nog baie ander verdeelingslijn in Amerika. Maar in Iran moet een mens onthou dat die hele revolutie daar is aanvankelijk gevoerd door twee partijen wat heel te wel eindelijk tegen mekaar was of behoor te wees. Die sogenaamde revolutionaire wacht wat maar baie sterk door Marxisme en Socialisme beinvloed is. En dan die Ayatollahs wat weer islam teenwoordigheid het. 08:10 En uiteindelik is Iran een land wat dier hierdie twee machtsblokke bestuur word, maar eindelik het die Ayatollahs die meeste macht in die hande, jy weet nou dier, en baie mense beskou Iran as een hoogst onderdrukkende theokrasie. So, wanneer daar baie miljoene mense nou optreed, en dit lyk of daar groot steenbasis is in Iran, moet die mens het maar altyd baie verzichtig interpreteer. Miljoene mense het deel geneem, maar die verskille leed binnen Iran, nie net tussen, kom ons noem maar die militaire mense, en aan die ander kant die islam komponent van Irani, maar die verskille leek ook in die regering self, waar jy dan mense het wat een harde lijn wil volg, en mense wat een meer diplomatieke lijn wil volg, want ek dink daar is die besef in Iran, dat die toekomst kan nie net dier geweld voor en toe gaan nie. 09:08 Net soos daar op ander plekke ook jy besef is, want alhoewel die Iranese graag die Midden-Oosten na hulle goedkering wil orden, en graag hulle type van politiek wil sien c4, denk ek, hulle kan ook nie hulle mense buiten rekening laat, en die verskillende steenbasisse binnen Iran moet verreken word, soos maar binnen enige politieke systeem. Kristel, die nieuwe Ayatollah, as hy nie binnenkort sy verskyning maak en deel word van die onderhandelingen nie, wat denk jy gaan dit beteken vir enige onderhandelingen die toekomst in? 09:45 Ek denk, dit is wat die Engelse noem, you get emboldened, so nie moet sien hom nie, ek wil vir sien ons hoor van hom, maar ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek, ek Ek denk, dit is wat Pieter Dievenaar gesê, soos hier die interne machtsboorsteling in Iran, en met wie praat, van tevore was die opperleier die een na wie allemaal toegegaan het, en hy het geweldige gesag afgedoen, en nou is hy hier die amper skimachtige figier, wat waar is, en intussen vig allemaal met mekaar op voedselvlak, weet al, selfs al is dit dan net op diplomatieke vlak, so, selfs al wil die regering dan voortgaan met sy diplomatie, dan 10:31 is al die radikale fakties wat die proces probeer ontspoor, weet al, dit is hulle wat verraaiers skreeuw by die staatsbegrafnis, dis waar die uitlokking vandaan kom, daar word nog steeds mense terechtgestel So ek dink hy gaan binnenkort gaan hy, ek wil moet sê voet neerset, maar ek dink dat ek nie eerder voet by die deur uitset, mis kan nou ook verstaan hoekom hy huiverigse wees om dit te doen, maar ek dink dit late leemte, wat van tevore in Iran dier die opperleier gevul is, wat iets of iemand anders nou gaan vul, die vraag is wat? 10:57 Peter Mulder, jy het vroeger verwijs na, jy weet nie wie het vir Trump geadviseer in hierdie oorlog en nie. Hierdie gedeelte, die Ayatollah, die rol wat hy daar speel, en hoe hy mense miskien saamsnoer, kan hylle onderhandelingen doen sonder om, enigszins? Dit is die nieuwe Ayatollah, dit is die moeilijkheid, hulle word allemaal as klein gooitjies al gebouw, en hulle beelden word vreselik gebouw, en ons weet nie, lyk nie man nie, wat het hy nog, is sy arm weg, is sy oog weg, of wat ook al, dit is ook om hy nie verskyn het, en ek weet nie of hy al die aanhang het nie. En onthou, ek dink amper vrede is slecht vir die ranse, vir al die revolutionaire mense, want dan gaan die bevolking dalk in opstand kom, onthoud, het is tot 80%, so dit nie meer is nie, van die 93 miljoen mense, wat baie geïrriteerd is met die islamitische republiek, waarin hulle 47 jaar vastgevang was. 11:39 En dit is een vrede republiek, uiteindelijk, jy weet, daar praat van 30.000 wat dood is met die opstande, britaal doodgemaak, die wereld het nie baie kenniskreem daarvan nie, ek het gelees hoeveel vrouwens is gehang, dis een vrede mensenrechte ding, wat die wereld oogvuld toeknijp in die ene kant soort van, maar as die klomp in opstand kom, wat nog nie recht is nie, nou as Amerika hierdie macht kan vernietig, en dis vooral die reversionaire wachtmiddel moet vernietig, en dis die wat thans beheer daar het, dan is heel te maar recht die twee, en Pieter het daarna verwijs, die Masoud Prezeskian, as ek die naam recht spreek, is die militaire man, Nou ek krijg so die gevoel, dis precies wat gebeur met die diktatorskap, wat jou eie propaganda jou uiteindelik vang. En ek het nou amper gesê, soos even die klerke eindelik skielik moet met mandellen onderhandel, maar hy het vir 30 jaar die mense vertel, hy moet nie met communiste praat en terroriste nie. 12:24 Nou my rattenwissel uiteindelik, hulle eie propaganda vangel nou, hulle het heel tyd Israel en Amerika is die groot Satan en al die dinge, en ons is versterk en so sterk, En dis al wat hy mense hoor dier die televisie, as hy kyk die soort van propaganda, en nou moet hy die rechte ding doen, hy weet as president, en hy lyk my een slim man, dat die land gaan in duistort, hy gaan ekonomies in duistort, die inflasie is 110 iets percent op jy oomlik, mense sê, hy kan nie my geld by die ATM's kry nie, die water het my gaan ophou, die kracht beginne ophou, mense kry nie my salarisse nie. 12:52 Nou dis iets wat van interne spanning want ophou, tussen hulle, en nou die hierdie gevecht is, nie harde militaire benadering, van die revolutionaire mense, en hulle is nie bang om dood te gaan nie, want hulle gaan naar rege deemel toe, teenoor dan nou hierdie man, wat hooplik, ek ken hom glad nie, dat bietjie meer verstandig is, en nou die vraag is, wie beheer die media, hoe ga jy die haai kry, om die rechte ding te doen, en die skikking aan te gaan, dis wat Trump hoop, hy kan nou met hierdie verskikkelijke bomanval het kry, vir hulle dan te forceer, tot dit en of dit te verandering gemaakt, dit weet ek nie, want hier is die lit nie, met die korps, ons hulle in aksie gesien, onthou die, die Europese Unie het hulle verklaar, as een terrorist organisatie, Wat interessant is en wat Trump verkwaad is, laat hulle nie dan die Amerie-Europa woekom help nie, hulle sê dan, hierdie ons is een terroristorganisatie, en hulle is eindelijk in beheer, tans, lik men van die oorlog. 13:39 So op die stadium het hierdie leier gesê, pes ek stand, moet nie schiet onnodig nie, moet nie onnodig dit nie, moet nie onnodig reactie uitlok nie, en hulle het om net geignoreer, hy het zelfs verskoning gemaakt op die stadium, in die openbaar met videoboodskappe, van ongemachtigte militaire optreden, die het genoemd door die gewapende machte, dalk is het teken naar Amerika, dalk naar die bevolking, toe ek weet nie, maar nou ja, ons weet hulle, ek een fanaticus en ekstremist, en dis nou die strijd tussen die twee, kom ons hoop die rechte mense win, die gematigd is, en kom ons hoop die massas, kan het eindelijk in opstand kom, maar dit gaat makkeliker gebeur, as daar vrede is, want hulle oorlog is, kan jy allemaal focus op die vijand, en dis toch hulle baie sterk, verenigende factor altyd. 14:18 Ja, dit is nou een thema wat ons gaan doorlopend doop hou in die nies. Wetmakers in die VSA oorweeg ook nou nieuwe sancties teen Rusland. Die Lindsay O'Graham Sanctioning Russian Act of 2026 is geloof een myelpaal, want het wetmakers maande aan die wetgeving gewerk. Die wetgeving laat onder meer toe dat die president van die VSA 100% tariefheving mag instel tegen enige iemand wat gas en olie aan Rusland verskaf. President Donald Trump is van mening dat daar een baie goeie kans is dat die wet goedgekeer sal word. 14:47 Pieter Diewinelge, weet ons al meer oor wat precies die sancties betref? Ja, so nog nie volle, die volle omvang is nog nie bekend nie, maar dit lyk vir my asof die VSA, vooral onder die administratie van Trump, nou al hoe sterker teen Rusland optreke. Daar was lang die narratief of die weergave dat... dat Trump sag is op Rusland, dit lyk my, hy word nou sterker, in sy administratie, men hulle beheer die, die, die twee huise, in die kongres, so, hulle kan hy daar deurvoer, want ons moet onthou, Rusland financier sy oorlog grootliks, uit olie en gas inkomste, so as daar nou sankties gaan kom, tegen lande, wat olie en gas, by die, by die Russe koop, dan kan die VSA hulle nou straf, en dit kan vir Rusland natuurlijk een terugslag wees. Maar so iets kan natuurlijk ook weer die energiepryse verhoog en een groter handelsoorlog veroorzaak, sonder dat het president Poetin, je weet, laat sy koers verander. So dit is nou weer die teenargument. 15:53 Sancties kan druk skep, maar slechts as een deelvorm van een groter strategie, zou ek sê, En die groter strategie is maar om hierdie verskrikkelijke oorlog tussen Rusland en Oekraïne tot die einde te bring. Net een laaste voetnoot aan Suzanne, ek dink Trump wil baie graag een paar kolle in die wereld opruim, voor die einde van sy presidentie, en hy die idealisme, die eerste is natuurlijk Venezuela, wat hy mee geslaag het, maar Kiba, mens moet uitkijk, dat hy nog iets by Kiba ook sal probeer, dan wil hy baie graag die oorlog tussen Oekraïne en Rusland tot die einde bring, en ek denk hier die sancties waar we oor ons praat, is deel van die patroon, en dan die midde-oeste, is die groot kwestie natuurlijk, waar we ons nou gepraat het in Iran, maar vooral Israelse positie, en dan is daar vierde vraagstuk, en dit is natuurlijk rondom China en Taiwan. So dit is die vier belangrike buitenlandse, ek moest noem het legkaartstukke, wat die Trump-administratie en vooral president Trump wil oploos, om sy presidentskap die einde te gee wat hy zou wou hee. 17:08 en die midtermijnverkiesings wat ook een rol gaan speel in sy optrede, nou denk ek, Christel, daar was al sancties gewees, hoe suksesvol was dit, en denk jy, die nieuwe ronde sal meer suksesvol wees? 17:19 Ek denk, en dit is wat ons nou met Iran en die VSA ook gepraat het, die ref het eindelijk een balanceertuurkie. Dit voel eigenlijk al wat Amerika die laatste rek doen is om ernst te probeer een balanceertuurkie klaarmak. Sê, daar is gevaar aan verbonden ook, aan uitgerekte sankties, en dit, die verhaal terecht, want wat verskil het het gemaakt? Wat verskil het het gemaakt? Rusland is nog steeds bezig om sy oorlog voort te sit, so het Amerikaanse sankties, Europese sankties, het het werkelijk een verskil gemaakt. So ek dink wat, as jy nou kyk na hierdie voorgestelle wetgeving, so sê hulle vol apper begin opruim, om te sê, hierdie is wat werk, hierdie is wat nie werk nie. Die gevaar wat keners sê, is dat lande wat gesanctioneer word, kan begin kyk na alternatieven. So die Amerikaanse dollar is die, die, um, geldeenheid waarin wereldwijd handel getraai word. So as jy onder sancties is dier die VSA, gaan jy nooitwendig daarop begin kyk na alternatieve, wat in die weerkommer vir jy vir die Amerikaners scheep, want wat as die dollar nie meer die geldeenheid is, waarin dit gebrek nie, waar laat dit hulle? 18:25 Dit kan een verwoestende uitwerking op hulle ekonomie, dan is daar die uitwerking op Amerikaanse banke. Jy weet, hulle moet voldoen aan die bepalings van die sancties, so dit plaas weer een groot las op hulle. Ek dink as dit meer geteikend is, ek kan dit nut hee. Ek dink soos wat dit nou uitgerekt geword het en aansleep, weet ek nie of enige iemand hierby baad, behalwe dat dit ongelooflike groot administratieve rompslomp veroorzaak nie. Die russe gaan aan net soos wat hulle van tevore aangegaan het. Pieter Mulder, die ander vraag is, gaan Rusland omsteer aan sancties? 19:00 Kwestie van sankties is nie of jy kan stuur, waars nie. Dis kwesties wat jy seer maak, al dan nie. Jy kan probeer my te ignoreer, maar sluszeker is van jy water en licht te afsneed, dan het jy moeilijkheid. Nou, ek dink, Pieter is ook rechts, ek nou, om jy kan verwees daar so, en ek stel, hy het gegloe, hy kan die ukrainiese oorlog vinnig oplos, en daar, toe hy begin het, as president, het hy gesê, man, binnen een maand, hy het die tijd gestel, wat ek gedink het, die politiek is, moet nooit die tijd stel, en hy gaan hy dit oplos, En as ek een voetnote kan sê, ek praat van die Ukrainische oorlog, my ooma Mulder was in die concentratiekamp, en sy was baie kwaad as jy oor die boereoorlog gepraat het. Sy het gesê, dis die Engelse oorlog, hy het ombegin nie die boere nie. 19:34 Dan moet ek nie sê die Ukraïniese oorlog nie, ek moet sê die Russische oorlog, die Russische oorlog begint nie Ukraïne nie, maar dit is net so met so'n voet, maar dit is eindelijk dan die Russische oorlog wat nou tans vastgehaak het. Daarom het Trump in die begin baie vinnig gesprekken met Poetin en Zelensky gevoerd, Poetin het om lekker rondgeleid, hy het naand kwaad geweest vir Zelensky en vervloe, hy kan een skikking kry, maar die Russische ooraan gesit en het hou net aan en het hou net aan. 19:57 Nou ek dink is toch belangrijk hierdie sancties om die ding na punte te drijf, daar is theorie wat sê Rusland begin baie zwaar krij, inflatiekoers hardloop uit en al die dinge druk bou op, en wat interessant is van die wetgeving, dis voorgesteld door senator Lindsey Graham, sy wet op sankties tegen Rusland, want daar nou, hy is afgelopen week skielik dood, en dit maak daar nogal skielik weer aandag is, en daarom krij die wet ook baie aandag op die oomlik, en as daar amper een sympathie gevoel het, ons moet die wet doorsit, en die steun lijk me aan albei kante, die democraten en die publikeine, en by die senaat, en die huis van, wat die verwoordigers, so ek dink dit gaan doorgaan, en ek dink die ander punt wat belangrijk is, die wet maak voorsiening, wat hulle sê, sekundaire sankties. 20:35 het is nou sankties nie op Rusland nie, maar op dan die mense rondom, koopers van Russische energie, of dan nou Sina en India, as hulle dan nou vir hom deurstuur, om hulle ook buiten te kom, hy probeer die gate toestop na elkante toe. Of het gaan help, weet ek nie, Europa is ernstig dat die oorlog moet klaakom, hulle raak al meer betrokke, dit raak hulle eindelijk tramplaak om met die weg van die Oekraïne, maar daar kan die sankties aan die kant helpen, en een beetje een hupstootje van Zelenskyse kant af, dat die ding kan stop nou, want dit is een verschrikkelijke ding, voor Rusland, ekonomisch, en hoeveel mensen al dood is, en voor Oekraïne, en hele Europa, beroepie oomlik en kreeg nie afgehandel nie. 21:09 Intussen het die Stafrikaanse parlement besluit om een bezoek af te leie aan Rusland om, soos hulle dit stel, in hulle persverklaring verhoudinge te bouw. Dit terwyl die hele wereld verdeelt is oorgebeerde daar. In die verklaring sê die parlement die bezoekers weens ons historische verbinding is met die land en dat het is belangrijk dat daar van persoon tot persoon hierdie onderhandelinge moet plaasvind om goeie verhoudings te bouw. Pieter Dievenaga was hierdie een goeie idee op hierdie tijdste. 21:34 Nee, ek denk nie so goeie idee nie. Ek probeer nog altyd achterkom precies hoe werkt die Suur Afrikaanse regering. Kijk, ons het een regering van nationale eenheid, dit weet ons allemaal, en op sekere punte, lyk het vir my, in sekere staatsdepartementen, is daar behoorlijke communicatie tussen die verskillende, kom ons noem het nou wat partij in die R&E, en die belangrikste is. Maar, lyk my, wanneer het kom by buitenlandse sake, is daar, en ek kan nie achterkom of die president volle beheer het hier oor nie, maar dis asof die departement, en hy het moest nou een nieuwe naam nie, van samenwerking en al soeke dinge, of hierdie departement amper op sy eie functioneer, met sy directeur-generaal en sy topbestuur daar, die minister Lamola is een baie vriendelike minister met een glimlach, maar het hy werkelijk, hoe knoop hy sy departement aan, die presidentse kantoor en die regering van nationale eenheid, want hierdie besoek aan Rusland is totaal en al onverantwoordelik, vooral as daar na Ruslandse veerkrachtigheid verwijs word en daar glat die na Oekraïnese leiding en souverainiteit enig iets gesê word soos ek, kan achterkom nie. 22:51 So, ek dink die gesprek met Rusland natuurlijk is verdedigbaar, enige land met die recht in sy buitenlandse beleid om te gesels met wie hy wil gesels, maar daar is ook een verskil tussen bewondering en kritische afstand. 23:06 En het lyk al of ons departement wat hierdie dinge koordineer, of een bewonderende verhouding met Rusland he, eerder as een professionele gesprekshouding heet. Want Suid-Afrika, dit is my laaste punt op hierdie punt, Suid-Afrika kan hier eerder by India leer hoe een Brieksland sy onafhankelijkheid behou, en terzelfde tijd werkbare betrekkingen met die VSA handhaf. Kijk, India aan die ene kant het ook gesprekken met Rusland, maar nie op die manier wat Zuid-Afrika dit doen nie, en daarom het India ook goeie bande met die VSA. En ek dink dit moet die reglijn wees vir Zuid-Afrika's diplomate en die mense wat aan die hoofd staan van ons buitenlandse beleid, maar dit gebeur blijkbaar nie. Christel, gaan Amerika dink hierdie was een goeie idee? 24:00 nie, ek was toch verwas dat. Susan, ek dink op thuisbodem, dink ons nie, dit was een goeie idee nie. As jy nou kijk to die wortel en stok benadering, moet ons die hele tyd stokke gooi, kan ons nie net een paar wortels uithaal nie? Ek dink Pieter Dievenage is baie diplomatisch, as hy sê, weet, dit is gedoen op grond van historische bande, en dat hy nie altyd verstaan weet hoe ons regering werd nie. Ek dink, hy is ruistel bezig om te na, jy is te gaaf met die regering, Pieter Dievenage, niemand het die ideeën Waarom hierdie gebeur? My eerste gedachte was, in wie sy belang? Was hierdie besoek in Zuid-Afrika en Zuid-Afrikaners sy belang? En as jy dan vraag, wat Trump hiervan gaan dink? Ek dink sy oor tol waarschijnlijk in sy kop. Kijk, ons is nie in hierdie stadium. Ek dink ek geweldig hoog in sy luisting, op sy luisting, maar ons is op sy luist. Maar is hierdie iets wat ons moet doen? 24:54 Vijf mense, vier van hulle ANC-lede, een van Al-Jama, een enorme contingent, en in waterbelang van Suid-Afrika, wat het Suid-Afrikaners heewe gebaad, dit, mys raak moge sê, oor, ons weet, die ANC het historische bande met Rusland, maar daar word so dikwels kritiek geleverd, oor, mys, daar is een teruggraaid na die verlede, en mense wil hee dit wat in die verlede gebeur het, moet eindelijk haar leef, en dit is gewoon nie waar, nie, die mense van ons wil aangaan met ons levens, en met Voel vir my beteken asof die A en C vashak in die verlede en nie kan aanbeweeg en in een moderne dirkou stelsel functioneer nie. Ek sien saam Ronald Lamora as een baie gave man, hy glimlach in wiese belang ons optree hiermee en of daar enige saamhoorigheid is tussen wat amal doen, daar is ek onzeker. 25:42 Pieter Mulder, wat van die regering van Nationale Eenheid? Die kom sien ons nie beduinende invloed dier die verskillende partije daar in buitenlandse beleid nie, want het op die stadium lyk het toch net of het ANC beleid reflecteer. 25:52 dat is een plek van ander, dat net ANC beleid is nie, dit is kritiek van die oppositiepartij, wat binnen die regering van Nationale Eenheid is, van die begin af, door die een verdediging, wat hulle sê is, dat die werksdokument, wat hulle opgestel het, versamenwerk, want hulle een ideaal opgestel het, samen met die ANC, en moest allemaal vinnig teken, daar was net twee weke tijd, en soos ek het nie documenten voor my nie, maar die buitenlandse saken, word nie eerlijk genoem daar nie, en daarop grep die ANC dit, dat hulle het alleen hanteer, en dit maak een reese frustratie, wat my betref vir allemaal. as ek een tweede punt kan geën, my twee collega's slaan die ANC te hoog aan, as ek het zo kan sê, dat dit enige beplanning achter die ding sit. 26:28 Ek wil nog na Molla gewet het, ek krij die indruk, dis sy weer nie, die voorster van die Raad van Provincies, met soe en die Tepane, en as jy herken, sy doen syke dinge, wat hy uitnoodig gekryd om Rusland te gaan besoek, en sy het een paar vriendinnen genooi, en daar gaan hulle, nou die feite sê, dat die, dat die, dat die Russen hulle betaal, die Russie federatie betaal vir hulle, maar hulle vat toe 8 ambtenaren saam, en allemaal vliegbezigheid slaas, nou as jy gaan kyk, kaarkies, ek is nog om, gaan kyk, vliegstuitigheid, so 95.000 rand per ambtenaar, is die koste wat jy gaan kost vir hulle, om allemaal te vlieg, die ambtenaar het 48.000 reistoelage gekry, nou klaar die oppositie met recht, en sê, hier is nie geld in Zuid-Afrika, om oor sig bezoeken te doen nie, maar jylle het geld om zoen toe te gaan, En die harde werkelijkheid is, daar is geen traditie in die parlement dat die so kan gaan. Ja, hulle sê, dit is een parlementaire diplomatieke actie. Nou, dit betekent, dit is dan verteelwoordigend van allemaal wees. 27:17 En die traditie is, enige afvaardiging word saamgesteld, proportioneel, en al die verskillende partijen is deel daarvan. 27:23 Hier is dit nie gedoen, hier is net ANC-lede wat gaan uiteindelik, dit is ook moet sê, sy het laat uitgekies, en daar gaan hulle, hulle gaan lei een kraanse aan die kant, hulle sê is hoog vlak onderhandelingen, namens wie, hoe voldoen hulle het, en ek dink, het is ook een competitie tussen haar en Tokududisa, die twee botselke blijkbaar een beetje, als speaker en voorzitter, en die kans is goed, dat daar nog heel wat van kom, ek dink, het is nie die eindige oor hiervan nie, en as ek iets oor haar kan sê, met so en die tsepanie, moet haar kijk, sê is wat mij betreft, die nieuwe geslag, broeps aansweer politici, ek kan een klompse kus noem, Lissoufje is ook in die klas, hulle het toen nog niks anders dan politiek gedoen, en sy begin in die jeugliga, vrouweliga's, professionele politiekus, sy kom 2014 in Belanga as een wetgever, en sy word omiddag LER gemaakt, nie met soos hy bekwam, was hy op die 50-50 hanteering ding, en uiteindelik word sy premier, die het David Mabuse aangesteld, met baie kritiek van die ander, dat sy dit nie moet verdiene, maar hy moet vrouwe premiers wees, 28:16 en uiteindelik word sy nou gekies, as voorzitter van die raad van provinsies. Nou het ek een contact daar, wat sy my sê, jong, sy was meer in die buitenlande hierdie Afriberteit, as wat sy in Zuid-Afrika was. 28:26 so hierdie lijk me amper net een joyride, ek is jammer vir die Engels, op daar die koste, en die groot vraag is, ek hoop die parlement onderzoekt het, daar is plachte geleid, door MK en ander, die begrotingskomitee moet kijk na die uitgaves hiermee saam, en wat ek kan achterkomen, het sê nergens toestemming gevraag nie, normaalweg gee die sweeper toestemming, nadat die onderhandelers moet allemaal, op buitenlandsake toestemming gegeet, ek sal graag al weet, ek krijg eerlijk waar die inruik, dit is een vinnige rit, sommersoen toe net, Denk jy aan die implikaties internationaal nie, gaan jy aan Oekraïne het ook nie, dat jylle gedachte van onverbonde is daarmee heen, en doen een paar dinge daar, antlik en die Russe voel goed, hulle skakel met ons gemaakt, en in die tijd waar jylle wereld anti-Rusland is, gaan ons daar voetie sleep. 29:05 Hmm, ek dink het gaan dalke nagevolge heen. Iets wat daarby aansluit of daarmee verband hou is, en het hou verband met ons vouding met Amerika, is een groep wat onself Afrikaners vir Suid-Afrika noem, wat die afspraak met die ambassadeer van die VSA in Suid-Afrika, Leeu Brinkbo, zel die tweede gehad het. In die vergadering waar hulle nie te veel wou bekend maak, nie het hulle gesê en beklem toen dat daar nie een volksmoord in Suid-Afrika is nie. Kort voor hulle het Solidariteit nie haas aan onder meer saai ook die ambassadeur gaan sien en aan hom plannen voorgeleid oor hoe swaart ekonomische bemachtiging uitgefasseer kan word om dan plek te maak vir een ander plan wat gelijkheid in die land kan bewerkstellig. Pieter Divinage, jou indrukke van die besoek aan die ambassadeur? 29:41 Nee, ek denk, het is belangrijk, laat allemaal gesels. Ons moet net een beetje onderskui wie hier die twee groepe is. Kijk, aan die een kant was het nou Solidariteit, Afri Forum, die werkgewersorganisatie, SAI, maar ook die Vrijheidsfront Plus, Suzanne. Wat die afvaardiging aan betreed, was ek ongemakkelijk, laat hulle het gesê, het is die leiders van die Afrikaner gemeenskap. Jy kan al praat van Kornay, Mulder, as een leier van een politieke partij. Die ander is wat, wat my aan betref, allemaal ambtenare of bestuurshoofde van bijna korporatieve instellings. Ek het die saak ook al op een ander platform beredeneer. Met ander woorde, hoe invloedreik Afri Forum en Solidariteit ook al is, die bestuursmodelle intern is van so aard dat hierdie mens eindelijk maar lede verteenwoordig en daar is nie democratiese verkiesing soos my so sal vind, so die woord leiders was vir my een probleem. Kijk, my argument rondom Afri Forum en Solidariteit is basis die volgende. Goeie dinge word na buiten gedoen, sonder twyfel, Ek denk ook die kwesties op die tafel, soos bijvoorbeeld, kommer oor misdaad, plaasveiligheid, eindomsrecht, taalrechte en staatsverval, is allemaal legitim. 31:08 Voor my is die groot punt net, hoe word dit vertolk? En hoe word dit in politieke strategie omgesit? En is daar die nodige vermoens? 31:18 Afri Forum en Solidariteit om die ding te doen. Nou goed, dit is die ene kant van die saak. Die andere kant van die saak is nou hierdie groep wat hulle self noem Afrikaners voor Zuid-Afrika. En die name van Ruda Landman en Barend Legrans is genoem, maar ek dink daar is meer. Ek dink dit is een baie kleine groep. Hulle het hulle argumente wat hulle op die tafel sit, Hulle is nie so groot of invloedryk soos die ander groep wat gepraat het met die ambassadeer nie, sonder twyfel, maar mys moet nie dit buiten rekening laat dat hierdie groep ook verteenwoordigers is van, kom ons noem het nou maar belangrike Afrikaner elites, as ek het so kan noem. 31:59 Nou ek dink persoonlik, dit is nou maar my punt, dat beide groepe kon gaan praat het met die ambassadeer, maar ons moet baie versichtig wees, dat ons nie met die buitenland praat, voor ons ees met mekaar aan die binnenkant praat nie. So dit is my een baie belangrike punt, en laat ons maar die gesprek met mekaar oophou, wat my aan betref, leddie ware, dalk ergens, tussen hierdie twee groepe, wat met die ambassadeer gepraat het. 32:26 Kristel, en Pieter het u nou genoem, maar behalwe dat enige iemand sekerlik met hierdie ambassadeers kan praat, hoor ons net van enige ander partij wat praat nie, ons hoor nie van die regering wat op een ambtelike vlak onderhandel nie, hulle hoef seker ook dat ek nie iets te sê nie, maar moet ons dat ek iets hoor, omdat die vouding so sensitief is. Stram, die verhouding is stram, Suzanne. Ah, is die woord. Ek denk, dis nou absoluut wat die ambassadeer van die VSA, jy kom nou nou, jy kom praat op een ander vlak, 32:54 met Suid-Afrikaners, dit is hoe kom hy hier is. Ek denk mys dit ook in gedachte hou, ek hoor wat Pieter Dievenal gesê van die groepering van die groep, ek denk dikwels het dit ook nie noodwendig beris, dit nie noodwendig by die mense wat gaan nie, ek denk die ambassadeer weet sê ek wil graag met julle vergader, kom ons ontmoet, en hy nooi hierdie en hierdie en hierdie en, ek is nie heel te mal seker van daar die diplomatieke werkinge nie, maar ek denk jy weet, as die ambassadeur jou nooi, en jy word in hierdie Span, dan gaan sien jy dit. Ek moet vir sê waar my bekommernis lee, is met iets as Afrikaners vir Suid-Afrika, dit voel altijd vir my asof daar een teen is. Die meeste Afrikaners, ek kan mens met eerlijkheid sê, is vir Suid-Afrika, dit is ook om allemaal aanmeld en hier blij en telkens die berichtgeving oor hierdie soort ontmoeting wat die gesprek in een sekere richting stier, ek het gesien, dit is weergestier in die volksmoord richting, van nee, daar is nie volksmoord nie, Nee, daar is nie een volksmoord nie. 33:59 En in Zuid-Afrika word het ook nie gesê nie. So, ek stem saam met Pieter Dievenaag en ek denk dat het is belangrijk dat mense met mekaar ook praat. 34:08 wat is Afrikaner leier, wat is een leier van een Afrikaner, moet jy op een of ander manier demokraties verkies word, jy het worde dan een politieke partij, iets soos die Solidariteitbeweging praat van sy lede, so hy sê, hy praat namens sy lede, maar ten behoeve van die groter Zuid-Afrika, en ek is seker, Afrikaners vir Zuid-Afrika het met precies die selfde uitgangspunt, opgedaag, en gesê, weet, ons praat, ons kan nie namens allemaal praat, nie, maar hierdie is wat ons graag wil hee, jy moet weet, en ek denk, dit is belangrijk, maar ek kom terug wat Pieter die vandaan gesê, dit is baie belangrijk, dat ons met mekaar ook praat, maar ons moet met respect met mekaar praat. 34:49 Susanne, ek sit hier achter my rekenaar met my e-post voor my ook, ek kan nie vir julle verduidelik die hartse histories wat op dagelikse basis dier my inbox kom, van mense wat alles verloor het, mense wat zwaar krij, en ek denk uiteindelijk moet een mens nie daai weggooi, mense het gelde gegriewe, dit gaan rechtig zwaar met baie mense daar buiten, en dan kom die volgende argument, dit gaan zwaar met baie Afrikaners, dan is die volgende om te sê, 35:15 Dit gaan baie zwaarder en baie townships. En nou kom die volgende argument en sê dit gaan baie zwaarder met baie mense in Sudan. En uiteindelik beweeg ons nie voor en toe, want dit is elke keer maar wat van die ander een met wie dit erweer gaan. Ergens moet ons begin. Pieter Milder, interessante punt wat sy maak daar, maar die gesprekke wat ons het met die ambassadeer, is dit nie iets wat ons eindelijk onder mekaar moet heen? Want, jy weet, een van die pinte waarna verwijs is, is die swaardbemachtigingsplan en iets wat die alternatief kan wees. Dit is nie iets wat ons eindelijk met mekaar moet begin gesels. 35:45 Nee, ons praat al 30 jaar met mekaar. Ek is een gegriefde, as ek het so sê tegen die media en die ouda, wat nie die gesprek het toegelaat het nie. Die NASPERS en die SAEK en die ouda, as ek mag sê, was eenzijdig aan die een kant en het nie wertelijk gesprek toegelaat nie, wat een groot frustratie is en wat gemaakt het, dat het uiteindelijk verdeelde onderhaling ingegaan het. Ek is absoluut de gunste van gesprekken en dat daar gesprekken plaasvind. Ek denk, daar was al gesprekken baie keer wat plaasvind en daar is erkend daar een sekere verskille. 36:12 Ek moet wel met Piet die vraag wat stil, het al een beetje baie makkelijk dat die soliditeit aan die kant klap, je weet daar 600.000 lede, nou dis lede wat vrijwillig, hulle is nie onderdwang nie, wat vrijwillig aansluit en sê ek is bereid om een bedrag te betaal elke dag, praat nie eens over die gesin nie, als die gesinne bijsuit praat ons dan een miljoen, Vrijsfront het verkiesingstyfels wat hy kan wees in die mate, nou haas dat die vatbond het lede wat hy kan wees, so op die opzicht kan hy wees, en ek moet gaan, ek sal weer gaan kijk aan die verklarings, maar daar is nergens gesê dat hulle praat namens die Afrikaners, of hulle leiders van die Afrikaners nie, maar dit kan niemand sê nie, dit kan nie hierdie, voor ander ervariging sê, dit kan ook nie hulle sê nie, en so ver ek onthou het Soliteitsmense gesê, ons praat namens ons organisaties als zodanig, Nou dit is die eenkantse afvaardiging, ek dink hulle is genoeg verteenwoordigend om een factor te wees wat jy nie kan ignoreer uit die Afrikaanse geledere en die harde feit is sê dat jy hoef nie verkiesing te 37:03 hou alleen om dit te kan bewys nie. Nou die ander groep is nou Afrikaners voor Zuid-Afrika, dis prominente mense, hy sê Afrikaner elite, dis waar, Maar ek dink nie die twee kan vergelijk word nie, ek sien geen machtsbasis daar aan hulle kant, of geen wat ook al nie. Ek weet, op een stadium het hulle webblad oopgemaak, sê wie wil hulle ondersteun, en daar was minimale aantekeningen. Dit betekent dat hulle nie belangrijk is nie, meningsleiders is belangrijk, hulle is mense wat artikels skryf en invloed uitoefen, en natuurlijk het hulle recht op daar gaan te bedank, om dan te gaan praat. As ek wil stout wees in my tyd, moes ek argumenteer, omdat Roeda gesê het, sy bedank as Afrikaner daai tyd. Ek aan Vaars het nou weer teruggekom. 37:38 maar dit was nou, so toon paar jaar terug, moest ek daar verduidelik, jong, hoe werk het, ek het nog gesport en gesê, ek weet nie waar, sê die lijst waar mens kan bedank, jy moet nie bedank, jy kan nie bedankse Afrikaner, maar goed, dit is een voetnote daarmee saam, wat per stel sê, is net so belangrijk, Afrikaanse mense krij zwaar, zwart mense krij zwaar, allemaal krij zwaarde is waar, en nou is die vraag, wie kan praat namens wie, en waar moet hulle praat, het eindelijk, En as my geen twyfel, dat Afrikaanse saak kan uitmaak, dat dat tegen hulle gediskrimineer word nie. Gaan kyk na die Bella wet, ek het nog gaan kyk na weer, as my 10% Afrikaanse skole, ek vind ek is so 6% in Gauteng, daar is Sufi Kruid baie lekker, dat hy die wet wil gebruik, om die skole ook te gaan verengels, dit is een ernstige probleem. 38:20 Ons het sê waar Afrikaanse universiteiten gehad, dat nie mee bestaan nie, hulle is allemaal nou Engels, en ek kan vir jou gaan wees, 30 vir jou sê, hulle is nog een naam Afrikaans, daar is niks mee oor daarvan uiteindelik nie. Aan ek oor rechtstelling, moet ek my eerst my belangen verklaar, ek het kleinkinders, ek het 13 kleinkinders, die oudstis met die matriek en die ander is allemaal nie skool. Hulle kom met my en sê, hoekom kan ek nie, ek het die span gehaald, en so meers die provinciale span, en toe sê hulle vir my, ek moet nou terugstaan, en het moet 50-50 wees. 38:47 Daar is nou provinciale toernooi gewees, tussen die provincies, daar staan die tafel, wat hulle noem het, en die tafel moet boek hou, precies hoeveel sekundes is elke spieler op die veld, dat alles gelijk is, dit is so kunstmatig ding, die klinkjes is geboren in 20 dien, hulle weet niks nie, vrede nie, hoelang gaan ons nog daarmee aanhoud, en ek denk, dit is die soort van goed, want ons tot mekaar moet praat, zonder twyfel, want te sê, dit bestaan nie, is ook nie rechtverig in elk geval nie, want het raak ons elke keer na authentitude toe, So ek dink is goed dat my Ams deur gaan praat, hy kan een verslag schrijf ander kant toe, vir wat het mag waard wees, die hele kwestie van moord is lang al van genocide, is lang al gesê, dit is nie een factor nie, dit is nie waarover het gaan na afval nie, maar het gaan beslis oor discriminatie, op speciek dan nou, wat my betreft Afrikaans in een sekere mate, op wit mense, en dan kan jy praat oor die land in Sybreeën. 39:31 Misschien wil ek die slotopmerking, nou het af iemand gesê het, Dis dit, baie lekker sê Afrika hierdie, as jy reik is. Daarmee kan jy jou veiligheid koop, jou medisch koop, jy kan al die goed, maar ek krij dit doen nie, waar ek woon, maar dan kom ek sê, gewone mense wat worstel om te oorleven, en dit geld vir zwart en vir wit in een sykere mate, met staatshospitale, moet geen beskerming nie, en so meer, en so meer, en die saak moet onder die aandacht gebring word, en ek denk hulle speel een rol om dit op die tafel te sit. 39:56 13 kleinkinders. 13 kleinkinders. Ja, ek dink het. Die moeders boer vooruit. Nou ja, jy luister nou kommentaar. Die minister van Justitie, Mama Lokakabai, gaan ook die president vrouw advocaat Andrea Johnson, hoofd van die onderzoekdirektorat IDAC, uit haar post te verweider, In kort, lyk het vir my, wat is die laaste strooi nou na al die onthullings by die medelange commissie van ondersoek, en die versoek volg uit die klag ook van die drukgroep Public Interest SI, wat verlede jaar tena gelees, en dan wil die minister ook hee, dat daar geskiktheid vir die pos ondersoek word. Johnson is al 34 jaar lang by die nationale vervolgens gesagd, Pieter Dievenhage, tydens die met lange commissie het aan die ligge kom, dat sy nie die anklagdoseer boorlik aan Veroskaan gestuur het nie, en daar is vraag oor Aydakse vervolging van de Musani, Komalu, van Mestad Intelligentie en ander ambtenare. Het was onbelal voorkom of daar een heksiejag is, ten vleikie blaas is, en ander interessante dinge in Aydak, wat nou hier tevoorschijn kom. 40:51 Ja, ek dink die belangrikse is, dat ons net een bieke stilstaan wie Andrea Johnson is. Kijk, sy is nie hoof van die nationale vervolgingsgezag nie, maar sy staan aan die hoof van een baie invloedrijke afdeling binnen die vervolgingsgezag, namelijk IDAC of die permanente eenheid wat kyk na hoofdvlak korruptie. So dit is een verskrikkelike belangrike portofilie wat sy bestuur aan die binnenkant van die nationale vervolgingsgesag. So die aantuigings hou nou verband met haar hanteering, van die 2018 klag tegen die senior misdaad intelligentie officier, generaal Kahn, wat nou so in die nies is, en daar word beweer dat sy vertrouwelijke inlichting uit die anderhandings en intimidatie dossier aan Kahn gestuur het voordat hy sy verklaring afgeleid het, en het nog die bewys was nie. 41:48 so nou voor die Madlanga-commissie kom die dinge na vore, en sy kon toe nou nie verskyn voor die Madlanga-commissie weensekte nie, en, maar nou wil die minister hee, dat die president moet daar tydelik skoors. Nou wonder mens weer wat die machte en krachte speel hier in die achtergrond, want het het ook maar, ook soos Pieter Mulder nou daar uitgewees het, daar is maar altyd fakties in die regering, so my sal wonder, waar staan die minister nou weer in hierdie debat. So ek so sê die aantygingsteenaar moet ernstig opgeneem word, maar dat sy moet ook die kans hee om onnereed haar kant van die zaak te stel by die Mitlanga commissie, en dan kan daar besluit word, dink ek, wanneer dit alles in die openbaar is, moet sy tijdelijk gescoors word of nie, en dat die mense daarom op een professionele en op een juridische manier hanteer, wat al die partijen tevreden stel. 42:47 Ek dink nie, dit kan een ander weg volg nie, maar laat hierdie aantuigingsgemaak, het is weer eens een ernstige vingerwijsing, dat het nie goed gaan met die staatsdienst, waar ook al nie, en vooral in hierdie veiligheidssektore, wat as hier Suid-Afrika een suksesvolle land wil maak, dan moet het goed gaan in hierdie veiligheidssektore. 43:11 Christelle, as mys nou so luister na wat Pieter gesê het, en alles wat uitkom by Madlanga-commissie, is sy onder verdenking? Jy weet, IDAK is daarom die organisatie wat die korruptie op hoge vlak moes ondersoek, en Madlanga weis net korruptie uit. Ja, ek hoor wat Pieter Levenal gesê, van die machte, en die krachte, en die achtergrond, en wetevinger, en wat er paai. Dit vraag ook, sy moet al saak gaan stel, sy moes al vroeger al saak gaan stel het, en toe het sy een siekbref ingedien, wat die commissievoorzitter as niteloos verwaarbeid. En hier is een komerwekkende betroon wat hier bezig is om, ek wil sê, bezig is om kop uit te sê, maar reeds kop uit, als ek het. Breng dit nog lang om het geweldig gefrustreerd wees, want hy hoor al die goeders en dit is asof hulle net nie aan die gang kon kom nie met elke keer die dag iemand op met die brief. 43:59 Ek wil terug aan wat Pieter sê, hy is heeltemaal recht, hier is een ongelooflike belangrike portofilia wat sy beklee, dit is hoogvlak corruptie Ek het in die week met iemand gepraat en gesê, maar miskien sien ons amal nie korruptie op die saalse manier nie. Is die uitlek van vertrouwelike epos oor iemand aan iemand anders, is dit nou rechtig korruptie? Hoe erg is dit? En een mens met waak daarteen dat hierdie abnormale klein korrupties nie die normaal in ons land word nie. En ek denk dit is, ons het amper so gewoond geraak aan die klein korrupties, dat wanneer hierdie groot na beweerde, korruptie, aan die licht kom, en wanneer topvlak mense gaan, maar dan is ons eindelijk verbaas, want ons het so geconditioneer geraak met al die klein goeikies wat gebeur, dat het eindelijk amper nie meer vir ons voel soos iemand wat een fout gemaakt het nie. Dit is helemaal recht. Andrea Johnson moet 100% boe verdenking wees. En Pieter, die winnaag is ook recht. Laat sy gaan getuig, laat sy sê wat haar kant van die saak is, en dan vat ons dit vandaan. 44:59 Ons kan nie net mense wegjaag, omdat ons denk hulle is nie. Maar dan moet sy opdaging gaan sê wat die situatie is. Ek moet sê, dit is ek die commissie met die meeste siek mense en siek briewe wat ek hoog gesien het. Ja, hulle sê die met die hospitaal vleel krijn, he. 45:14 Ja, ek dink hy moet hulle lang daar gaan besoek, ek bedoel, joh, as dit so aangaan, gaan dit nooit klaakome, en het kost allemaal baie geld, en daar is definitief iets om te ondersoek. Pieter Mulder, die ander groot vraag is net, hier word nou baie vinnig gereageer om haar nou te verweider, as mys kyk hoe lang die president gevat het om die politieminister te skoors, en het hang nog al die pad. Ja, kom ek stem eerst met Christel saam, ek dink sy maak een belangrijke punt om die balans te brengen, 45:39 As jy in Afrika rondry en ek het die virre gehad of die last gehad om daar te gaan, dan is korruptie by bylande absoluut deel van die kultuur. Dit word nie meer geargumenteer nie, jy moet kontant by jou hou, daar is padblokkade, hier die ding te kom en daar die ding te kom, dit is net die manier waarop dit gebeur. met andere, ons moet so'n bykie erkenning gee, andere, maar posa dan, ek weet, dat ons nog een zonde commissie het, en dat ons nog hierdie Madlanga commissie het, wat korruptie onderzoek, en dis een goeie teken wat my betref, lang die commissies daar is, en die korruptie onderzoek word, is dit nog bykie positief. 46:11 Dilemma is, laat niks gebeur altyd nie, zonne-commissie'se name staan nog allemaal daar rond, daar is minimaal opgetred in hulle, nou hierdie inlik met die met lange heers ernstiger, en ek weet die mensen klaar oor misdaad, misdaad, misdaad, meer politielede, ek stem saam meer dan politielede, maar ons kom nou met een skok achter die probleem nie heel bo. Ons top word gerikt, en sê ek, misdaad syndikaat is die top van die politie, ek kan gaan kijk aan die name van die top, is allemaal omtrent korup in een sekere mate, en dit is my ontstelling in een sekere mate. Dan kom ek sê, die ministers hoofdargument is, dat sy die geloofwaardigheid van Edek, en vervolgens graag uit Link wil beskerm, en daarom moet hierdie persoon bedank. Dit is een gellige argument. Daarom vraag sy nou, jy moet gescoors word, maar een probleem is, ek is altyd baie CNW-achtig oor commissies. 46:54 want die commissie is een wille plek, enige ook kom na aan, hy sê enige ding, en dan as jy nie een kaanskrimis saak te stel nie, jy weet nie, dan word jy eindelijk in die media skullig bevind, en eindig hulle somme jy loob aan die 1, 2, 3 wat dit betref. Nou goed, sy moet nou een saak omstel, om te sê, is dit ernstig of al dan nie, nou is dit tot nou toe dit ontduik, want die hoofdaanklag tegen haar was, in die interessante situasie, waar Kaan by geleentheid was, hy het nou ook een rang, en sy is net, ek dink, een brigadier of iets gewees, en toetsom op sy van aangesprek, en nie op sy rang nie. 47:24 en toet hy haar met een pen geprik het sy gesê, en gesê hy moet haar aanspreek op sy rang, die hele gedoente, en sy toe gaan sê, hier is een probleem, en die oude bewijs is ingaan, ons hoor hoe skrouwe op haar, dis my rang insumeer, nou ja goed, ek is die echte mannen wat rang trek, maar dis nou soort van klachte, en daarna is ook die reelige kwestie, laat sy toe die leer, laat gaan het na die ander kant, maar nou weet ek ook, die ander, Makwanazi het gesê, sy het, is een skelm eenheid wat sy bedrijf, nou maar goed, kom ons oor, haal die goed uit, maar kom net een biekie meer concreet, vir ons nou die ambtenare afdank, en die topmanne sit nog daar, van die minister afboon toe, ek vraag so biekie van balans, om te makkelijk, vinnig te oordeel, op al die soort van goed. 48:03 Het is ook een baie belangrike punt om te maak, want nou evenskielik moet die president ook ingrijpen staan. Maar het kan nie help om te wonder, Pieter Dievenage, of daar iets is wat iemand probeer wegsteken? Kijk, ek dink wat ons te doen het nou, kom ons noem het nou maar binnen die machtspelen van die ANC, en so ver hulle nog in beheer is van die regering, is dat die het maar fakties wat hulle, wat hulle, wat hulle wat jy moet die heel tyd in gedagte hou rondom amtelike gebere wat rondom jou afspeel. So die oomlik, wanneer jy komisie het, moet jy kyk wat in die komisie gebeur, maar jy moet ook amper een tweede vlak bewisrein ontwikkel, dat daar is ook fakties binnen die, kom ons noem het nou maar die regerende partij tot dis ver, en al self het die partij nie een meerderheid op die oomlik nie, is het nog die meerderheidspartij in die groot koalitie. 48:59 Dit moet die mens in gedagte hou. En dan wil ek net een ander punt bijmaak, Suzanne, gelukkig, en ek deel Pieter Mulderse bekommernis oor commissies, maar gelukkig lyk het vir my, so van een afstand af, en ek hoop ek is recht, dat die oorzichtrol van die parlement het sterker geword. Daar het meer tanne gekom. Ek denk nou bijvoorbeeld aan die ad hoc komitee, oor die selfde thema, as die Madlanga-commissie, ne, oor die politie, en al die verskynings wat daar in die parlement plaasgevind het. Nou goed, daar was ook een klomp haansworsterei, en baie van die, baie van die partije het, na my mening, nie professioneel opgetreen, nie, maar tenminste, tenminste is die oorstig rol van die parlement ook nou sterker, en hopelijk kan corruptie, en ook die vervolging van mense, nou ook dier daarie weg gaan, wat die baie sterk weg is, wat nie so makkelijk ontduik kan word, as commissies wat stof opgaar op die rakke nie. So ek sit maar my hoop ook op dit, om dinge soos ons nou ervaar, en al die dinge wat achter die skerms afspeel, op een manier vast te vat voor en toe. 50:09 Ook al gestorie wat my stop hou, en so terloops, ek sien die goudingse politieke moordetaakspan, het man wat die voormalige vloedbestuurder van die MFOLENI plaats om municipaliteit was, in echtenis geneem op aantlachte van korruptie, 16 miljoen rand wat goe betaal was aan die diens verskaver, en wat vandaan nou probleme is, so die huisake wat dan ook aangaan, soos die met langa komisie dan nou aangaan, Dan, dis verkiesingsjaar, en die reesies om stemme vir die komende verkiesing is in volle swang. Die ANC is een burgemeesterskandidaat in die Johannesburg metrou is eerwaarde Frank Shikani. Geloot hy baie goed gevaar in die onderhoud met die senior bestuur van die ANC. Christel, denk jy is opgewasse vir die taak? Ek denk hy is so seker opgewasse vir die taak. Ek weet net nie of hy noodwendig list het. Ek het geseen, jy weer sê dat hy doen het amper uit die plugsbesef. Ek denk plugsbesef is goed, maar hy is 75 jaar oud, 51:02 Het jy nog lis, en nou kan jy kyk na Helen Zille, sy is ook 75 jaar oud as ek raag is, en sy draai vir ongelooflike energieke veld toch. So, as hy my sê, wat gaan hy, wat gaan hy bring? Kijk, achter die scherm sitte hy, toe hy in taal van weekie sy kantoor was, soos wat ek verstaan, dat hy ongelooflik doeltreef in die kantoor vir handie, die land is eindelijk bestuur daar uit die presidentie uit. So dat ek dink hy administratief baie sterk is, is inderdaad so. Ek weet net nie of dit vir die rechte rede is, en ek verstaan hy moet eindelijk ook as een vredemaker kom tussen Dada Moreiro en die ander een, en Hoe gaan die kiesers aanspoor? Wat gaan hy doen om hulle te kry om op te draag? En ek dink dit is waar my bekommernis nie. Wat vir my goeie nies is, is hy is die voorzitter van die aanspoor, as ek reg is. 51:55 Ek het nie vreselike slechte goed nog van eerwaarde Frank Schikane, want hy is een kerkman. En ons het iemand nodig wat in die beste belang van die groter samenleving gaan optree. Ek weet net nie of hy noodwendig die nodige energie het, anders is dit iemand om mooi gevraad om dit te gaan doen, om een weeselike verskil te kom maak nie. Dit vat baie weg. 52:17 Pieter Mulder, het jy enige ervaring municipale bestuur, of hy enige ervaring municipale bestuur, en is hy een goeie teenstaander teen, byvoorbeeld Helen Zille? Dokter Mulder, ek wil net vir jou sê, excuse, ek denk, jy is een jaar jonger, as eerwaarders, jy kon ek sê nie, jy is oud nie, hoor. 52:34 Ja, of jong. Ek het gewonder of ek daar moet reageer en aangevond. Ja, jy weet wat Trump gesê en is wat gedepat met iemand anders sê, ek ga nie my ouderdom daar verteen, hy kleine Koreaanse ronde maniek in Noord-Korea gesê, ek ga nie my ouderdom gebruik in een argument ten jou gewicht nie hier verstaan, maar goed, dis nou so, dis nou een voetnood. Zalig nou, dokter Pieter. Ja, ek weet. 52:53 Kom, ek sê, dit is interessant te skuif, kom nommer 1, die aanset nog nooit burgemeesterskandidaten voor die tijd aangewees nie, hulle het een reeling gehad en hulle doen het nie gewoon ek die oude eerste op die lys wat automatisch dan word, die feit dat hulle hier sal doen, nommer 1, is die erkenning, daar is groot probleeme, die feit nommer 2, dat hulle iemand gaan haal van buiten af, hy kom nog schoon in van buiten, is die verdere erkenning eindelijk, wat Lene Hart wil sê nie, dat die ANC is so toxies, ek weet nie wat die woorde moet gebruik, nie so besoedeld wat die gewone man in die straat bestaan, oor die zwak dienstlevering, dat hulle hopelijk kan met die schoon gezicht van buiten af dalk red waar haar te redde is. 53:30 Nou dis die feite of die positieve daarvan wat my tref, mys kan as sy dinges kijk, Christel het verwijs daarna, hy was die theoloog gewees, hy was directeur-generaal by Mabeki en het geadvies gewees vir Zuma en vir my beetje, hy kom van UDF af ook uiteindelijk, en hy is een bekwame man, ek het hom persoonlijk geken in die soort van dinge, en hy is koon, en hy is gristelik het uiteindelijk, en hy is een veteran in die uitstruggeltijd, maar die interessante is, hy word nie aangewees door die plaaslike mense nie. 53:56 die plaas in Gautengse oudens, het die anien aangewees, van Masuko aangewees, wat nou, wat die interne gevecht is daar, maar hy kom van die top 7 af, want Annoor, daar was onruide gewees, die ANC's top 7, samen met Montlante, het blijkbaar besluit om hom aangewees. 54:09 Nou, as ons net een woord kan sê, wat aangean in Gauteng, daar is een burboende gevecht in Gautengse ANC in die gang, tussen verskillende fakties, die een is aan weestand tegen burgemeester Dada Morero, wat hy voel, hy doe nie die ding nie, en hy gaat hulle baie stemme kost, en toe by die verkiesing daar, is die strikvoorspost ter Loïse Masouko oorgeneem, sy het gewenheid, en ek sê, kom ook aan die jeugdliga, en die vrouweliga, en uit die twee machtscentrums, hy bestuur die stadadministratie als burgemeester, en sy bestuur die strikste stuurde van die ANC, en is die competitie, wie gaan burgemeester, en word, hoopelik, en nou kom hulle, en probeer hulle oplost, en sê, kom ons bring vir hom van buitenaf in, hy is een goeie kandidaat, daar is geen twyfel aan nie, of hy op die oude sentimente gaan terugval, 40% plus van die jonge bestem is jong mens, wat omdat ek nie eerst ken nie, ek dink nie, hulle kan meer Johannesburg ret nie, ek dink nie, hulle gaan op haar eie ret nie, die kans is goed vir koalities in die einde, die vraag is, hoe lyk die koalities dan, wie gaan saam 55:04 uiteindelik aan chikane en die, en sal hy dat burgemeester word, wat ek twyfel, het een groot probleem vir hom, of hy dit gaan oorleef, want hy moet dan skoonmaak daar, en die huidige ding is die diewe nest van mense wat hulle selver reik, hy moet daar skoonkrijg, die schelverzillik ook, om die ding weer te laat werk, en dit gaan een baie groot uitdaging wees, wie ook al die gevecht wen, maar ek denk, dit is een interessante herkenning van die ANC, hulle is nie moeilijkheid, en daarom bring hulle hierdie kandidaat van buitenaf in. Ek sit en wonder by myself, of dit nie een poeging van die top 7 is, om te toets rondom Patrice Moetsepe nie. Wat ek nou al my bedoel is, dit het nog nooit baie voet gewerk, om my ou van buiten in te valskerm, soos ons sê, binnen een structuur, en dat hy slaag nie. 55:45 En daar is nou stories om Patrice Moetsepe, as opvolger van Ramaphosa, in te bring, hy is nou die grootsakeman, die man van die sokkerpresident, en al die dinge, maar die vraag is, gaan hy slaag, gaan die ANC-struktuur omwees, en gaan dit werk? En hierdie kan een interessante experiment wees, as Frank Chikane van buiten inkom en slaag, mag het help om te sê, maar kom ons probeer Moetsepe dan, om te keer dat Paul Massettiel of een van die man een president wordt, maar dit is maar soms so wille gedachte van my kant af. 56:09 Het is een interessante punt wat jy maak. Pieter Dievenage, die vraag hier, het die ANC sy kansen verspil om die metro onderbeheer te hou met die zwak dienstlevering en sal iemand soos Frank Schikani stoere ANC lede oortuig om weer te stem vir die partij? Ek sluit graag by die ander van die lede aan, ek denk hulle die wees en ek gesê dat 56:27 dit is eindelijk, dit getuig van een krisis binnen die ANC, want as jy nou kyk wat in Johannesburg moet gebeur in die metro, jy het nou iemand nodig, wat absoluut plaaslike bestuur kent, van A tot Z, want het is nie, dit gaan nie oor een symbolise krisis, van, je weet, een redelijk succesvolle partij, wat nou een leiderskapskrisis het nie, dit gaan nie daar oor, en nou symbolise bring jy een versoener in nie, dit is in die kern een bestuurskrisis, wat professioneel en administratief moet opgelost word, en die administratieve oplossing is, goeie kennis, hoe werkt dit op plaaslik vlak nie, en dinge soos water, elektriciteit, finansies op plaaselike vlak, korruptie, al die dinge, jy weet die dag tot dag dinge wat in die stad moet werk, en waarvan, mens moet het herken, Helens hulle baie goeie ervaring het as toe sy burgemeester van Kaapstad was, en die Kaapse metro werk redelijk goed binnen Zuid-Afrikaanse standaarde, en jy het so iemand nodig, om die stad om te draai, want mislukt dit daar, mislukt dit in Johannesburg, leid ons allemaal daaronder, omdat dit steeds die hart is van ons industriele en postindustriele landskap van Zuid-Afrika, daar word geweldig 57:56 baie geld, gegenereer in Johannesburg en omgeving, van ons meest talentvolle mense woon daar, ook Breer in Gauteng, en ons kan nie toelaat, dit moet eindelijk een nationale krisis al gewees het, om Johannesburg so effectief en so professioneel moendelik te bestuur, en al wat die AMT doen, is om nou musikale stoelen te verskuif rondom hulle machtsbasisse, of hulle ouwergarde, of symboolgarde, 58:26 Belangrike politici, sonder dat hulle die ergens van die saak aanspree. Dokter Pieter, jy het een verwijs na die ANC wat iemand wil in valskerm. Telkom die water te toets vir Patrice Mozepe. In die lucht van Verkeeling Balula wat gesê het, die lyste moet die wil van die mense op voetswool vlak halen. weerspiel. Hoe versoen jy die twee met mekaar? Of is dit juist al die toets waarvan jy praat? Pieter, jy sê, ons het iemand nodig om die stad te recht druk. Eindelijk het ons nie een politikist nodig nie. Eindelijk het ons, soos wat ek verstaan, het ons iemand nodig om te kom werk. Ons het iemand nodig om te verstaan wat gedoen moet word. As Mbalula sê, ons moet die wil van die ANC Ons ondersteuners, respecteer, ons mag nie luise weisig nie, as nummer 7 die ongewildste is met nummer 7 afgeskop word, of nummer 5 argument salwe, jylle mag nie hierdie luiste manipuleer nie. Is hier nie amper teenstrijdigheid nie, of geld hier een ander reel, omdat die ANC in soveel moeilijkheid is in Johannesburg? 59:26 Kom, ek probeer antwoord. Ek dink die interessante is, want hulle is nou nie dilemma, daar is kwaai weerstand tegen Polmase Tele en tegen Fikile, maar Fikile is dieke sekitaris-generaal en die theorieste sekitaris-generaal wen meestal as hy staan, want hy beheer wie woon die vergaring by. Die dilemma is die antwoordleer om ons van buiten in te bring. Nou ek mag verkeerd wees, maar ek dink as hulle Patrice bevoeld door die ANC-lede moet kies. gaan hy dit dat maak, hy is gewild van die sokker, en hy is president van die sokker, en al die goed, maar die president van die ANC, hoe hy door die congres gekies, en dis wat die ding moeilik maak, en die congres is een baie gemanipuleerde plek, waar elke provincie sy afvarigings het, en sy takke het, en sy omkooperei, en al die dinge, en die vraag is of hy in soort situasie gaan wen, want dit is nie die gewone ANC lede nie, dit is die congres lede, wat nou moet stem. 60:11 Nou sê my Lola die wil van die volk, nou hy hoopelijk moet hy die wil van die volk oordra, wat daak vir Patrice wil hee, as een buitenstander wat statuur het, maar ek die congres gaan hier die interne gevecht hee onder mekaar, om die bestaande te behou. 60:24 en dit is ook om ek sê, dit kan een interessante experiment wees, dat jy dan kan sê, maar kyk, dit het gehelp, ons is diep die moeilijkheid aan, sê sak na 30%, vergeet nie van jy die tricks, hier is die laatste troefkaart, ons bring een man van buiten af, wat skoon is, as president, anders van ons die verkiesing loshande verloor, maar dit is maar denkerij, ons sal kyk hoe ver ek verkeerd of reg is, ja. Peter, die winnaal, wil jy reageer? Denk kortliks op Kristel, dankie vir die vraag, kyk, ek dink, natuurlijk is die politiek belangrijk, wie gaan die persoon woord, 60:54 waar die volgende burgemeester is. En Helens, hulle hee die politieke vaardighede, denk ek, maar ek denk die kritische die ambtenare wat moet uitvoer, wie is die hoof van die departement van paaie, wie is die hoof van die departement van elektriciteit, en dan het jy moos nou die instellings wat in Johannesburg geskep is, die elektriciteitsvoorsiener daar, en die paaie is half geprivatiseer, en die eiendomsmaatschappij, ja, al die dinge moet professioneel weer teruggebring word, na hoe stad bestuur moet word, en die ander vraag is, moet Johannesburg nie meer federaal bestuur word, as centralistie, waarom denk ek, dit het bijna al, een nationale krisis geword, vir die land, hoe swak Johannesburg vertoon, en hoe swakker dit vertoon, hoe swakker vertoon Zuid-Afrika, en dit is vir my maar die, die groot dilemma, wat, wat ingebed lee, onderliggend, aan al die ander gesprekke, oor dit, 61:55 interessante taie wat kom, en gepraat van die stemmerie. SLKP het sy ministers en het Jink te toestemming gegeen om wel vir die ANC stemme te werf tijdens die verkiesing. Dit, nou dat die SLKP aangekondig het dat hy op sy eie gaan deelneem aan die plastieke verkiesings in november. Christel, wat is die doel van die toestemming dan, as hy moet kan stemme werf vir die ANC en nie vir die SKP? Ek is waar verwaard. Dit moest nou of die een of dit is die ander, en ek verstaan die driepartei Allianz het het nog nooit so gewerk nie. 62:25 Of jy werf stemme vir die ANC, of jy werf stemme vir die SHKP, nou sien ek hulle sê, of jy nou een SHKP minister is, dan gaan dit nou nie vir jou baad om tegen die ANC stemme te werf nie, so jy is nou in hierdie positie, so jy kan nou vir die ANC stemme werf. Dit voel vir my asof, dit voel vir my asof ons nie in die beste belang van die mense optreen nie. Dit voel vir my vir ons in die belang optreen van iemand wat in een hoë positie is. Ek verstaan in voedselvlak Je weet, as jy een gewone SAKP lid is, kan jy seker maar stemme waar vir wie jy wil. Een minister het baie meer op die spel om te verloor. So eindelijk voel dit vir my, om my eie woorde te gebruik, dit is soos, hou jou politieke meesters gelukkig, want dit gaan jou in jou post hou. Dit sit nie lekker by my nie. Pieter Dievenage, dit is een interessante gedoente, as ek het so kan stel, want dit is juist in die verkiesing waar die SAKP wil stemme waar vir homself. 63:24 Precies, en ek dink histories, as jy kyk vanaf 1994, ek weet nie van een partij in die wereld, wat met so minsteens veel openbare verteenwoordigers gehad het tot nou toe as die SHKP nie. Kyk, ek dink daar is een goeie 15% ministers en adjunkt ministers in die massieve kabinet wat ons het, makkelijk. Die groot vraag is, het die SHKP min of meer 15% steen van Zuid-Afrikaners om 15% semakabinetsposte en adjunkt kabinetsposte te vul? Dan praat ek nie van al die SHKP lede wat ook nog directeergeneraals is of adjunkt directeergeneraals of ergens sit by staatsondernemings of wat ook al nie. 64:10 En die grootpunt is net hier, dat as jy gaan kyk soos die meningspeilingswijs, wat die werkelijke steen van die SHKP op voedselvlak is, is dit heeltemal nie in lijn met wat die openbare verteenwoordiging van SHKP lede in die Zuid-Afrikaanse politieke systeem is nie. En ek dink die SHKP behoort zichzelf te skaam. en behoort eindelijk al lankel te gestaan het onder eie naam, en dan die aantal steen wat hulle krij moet dan vertaal word na publieke verteenwoordiging, want binnen die ANC speel die SHKP geweldige belangrike drukrol, en ek denk bijvoorbeeld die verhouding met Rusland, Kom hier uit die SHKP, is enige ander plek bijvoorbeeld binnen die ANC. So, natuurlijk ook uit COSATU, maar die driepartei-alliantie was my nog altijd vir my een klippie in die schoen en as een politieke commentator in onding. Pieter Milder, wat denk jy van die aankondiging dier die SHKP oor een? As ons sien die SHKP slaag in die municipale verkiesings, gaan hulle dalk moentlik wil deelneem aan die nationale verkiesings op hulle eie ook? 65:20 ek moet nou versichtig weer wees, as hulle slaag, eet ek my hoed op, maar dit is nou vir ons, kom ons kijk. Moes ons nie al een hoed gevoer het vir jou nie, kan nie. Nee, ek was nie verkeerd nie, ek was al een paar keer al weg gewees, maar kom ons kijk. Onthou, ons het altyd kritiek gehad, en daar is Pieter Gediedemage, absoluut correct, buiten verhouding was hulle verteenwoordig in die kabinet. Ons het gesê, hulle is een boslis letterlik op die stert van die ANC. En hulle rijd nog altyd daarmee saam, en nog nooit is hulle getoetst nie. Baie belangrike meneer, Blijdense Mande, hy is nou voorzitter van die ANC, kijk, SHKP en een belangrike meneer, Dave Massondo, Puti Manamella, Andries Nel, allemaal leden van die SHKP en ministers. Nou, toe ons hulle uitgedaag was, alweer keer gesê, maar staand self, doe nie ding self. 66:00 en nooit hulle besluit, bravade besluit, hulle gaan op hulle eie deel, en ek is baie blij daar oor, en ek dink hulle gaan wees, dat hulle nie rechtig die steun het, wat hulle dink na buiten toe, wat hulle gaan kry nie, die dilemma is nou wat van die ministers, nou as die SLKP ministers gedink het, hulle het een kans, dan sê hulle ons geblei het by die SHKP, daar is duidelijk wantrouwe, en daar is eindelijk een moose wantrouwe in die eie partij, want hierdie ministers dien op hulle centrale komitee, wat hierdie besluit geneem het om te staan as SHKP, nou as jy daarin gegloed, dan had jy nou gesê, hier staan ek, en ek kan nie anders nie, en ek kom in na die ander kant toe, ek weet nie of ek een beeld mag gebruik, net laat my dink, want tieners het jy, ek weet nie of al tieners groot gemaakt het, en ek het, en dan kom een punt wat kwaad word vir jou, en nou gaan ek wegloop, en dan stap hulle tot by die tuinhekkie met sy hek, met sy tas, en dan kyk hulle terug en dan gedog hy, oe 66:48 my hel, waar gaan ek kost kry, waar gaan ek slaap vanavond, en dan kom hulle skam skam terug. Dis die indruk wat ek hier so kry, baie brawaarde, ons gaan op ons eie staan, en nou toe die feite concreet is, kan dit die einde van my loopbaan wees, einde van my ministerskap, nou kry ek toestemming, ek mag nou werving doen vir die ANC, en die rest my kloog is, hulle doen werving vir die SHKP, dis absurde situasie, dit maak rechtig nie sin nie, dit trek een streep door hulle poging. 67:11 Aan so'n laatste themaakie waar ek wil gesels vanavond, die Weermacht blij die aflopperrik in die koolig, die keer is dit omdat die presidentiële straler moest terugdraai wens technische probleme met die president op. Die straler is in een bedenkelijke toestand en die president weiergeloem nie wein te koop. Ander nees is dat twee soldaten die aflopperweek dood te sterrens operatie Prosper. Die twee soldaten was deel van een groep wat onwettige mynwerkers binnen in een myntonnel achterna gesit het toe en in een anders skag afgeval het. Bieter, die vanaag, ek ons begin by jou, hierdie operasie, hoe stier ons soldaten om sylke operasies te doen? Ek sal nie weet wat om te doen in so'n gevaarlike situasies, soos onder in a my nie, dis gespesialiseerde werk. Is hierdie operasie enigszins suksesvol? 67:50 Hierdie operatie, denk ek, het sy merite uit is gekwalificeerd. Jy weet dat jy die Weermacht kan instuur, want die Zama-Zama probleem is baie ernstig en baie van die Zama-Zama is gewapend, maar eindelijk kom het op polisering neer. Die Weermacht kan net in een normale staat wat functioneel is, is die Weermacht binnenlands. bloed daar om die politiehering aan te vul, maar nie in die plek van die politiehering hulle ding te doen nie. Want die opleiding en die kennis is verskillend in een weermach as die politie. En is ook nou nie die eerste keer dat ons hoor mense val af in een jy weet, in een skag of in een diep gat nie, die tragische omstandighere ook, na die toetsweestrijd in Pretoria, hoewel het nou nie daar die weermacht was, maar die verantwoordelijkheid van die Stadsraad, op alle vlakke in Suid-Afrika, is dit asof daar nie, en wat in staat betrokken is, daar nie altyd die nodige verantwoordelijkheid is nie. 68:51 Nou goed, in die geval van hierdie, denk ek, dit het baie met staatsverval te doen, dit het die feit dat ons politiehering dit nie meer goed gaan nie, die bestuur daar, so die weermacht kan die politie ondersteun, maar kan het nie permanent vervang nie, en dit is vir my die tragerie achter al hierdie gebere, waar twee mense hulle levens verloor het, vanweer eindelijk, die behoorlijke, kom ons noem het nou maar die, hoe die macht verdeel word in die staat, of hoe die, die differentiatie van rolle moet uitwerk, jy verwag eindelijk nie soldaten by mynskag binnenlands, nie, jy verwag die politie daar, jy verwag intelligentie van die politie daar, en dalk ook nog ander rol speel is, dalk ambulance, jy weet, so operatie, wanneer jy dit voorbereid, moet meer amper een burgerlijke, plaaslike kant hee, met die polies die daar betrokke, eerder as die weermacht, wat sy eie proothole heet, wat op sy eie manier moet optree, oorsakelijk om die land te beskerm van externe bedreigingen. 69:55 So dit is vir my die dilemma wat hieruit inval, dit is weer een geval van wat ek so noem, dat die toestand van ons staatsdienst, die interne bestuur van ons land, veel te wense oorlaat en daarom kry ons hierdie absolute tragedies en dinge wat gebeur, wat nie eindelijk hoef te gebeur het nie. Christel, dit is redelijk stil oor die operatie Prosperus en die eenteenbendes en onwettige mynwerkers. Weet is oor die algemeen hoe dit gaan of daar kop of stert gemaakt word om hierdie onwettighede uit te roei? 70:29 Kijk hulle, dit krijg heel terugvoer cijfers van die politie en die Weermag oor wat hulle bereik het. Soveel vermeende moordenaars, soveel krachtbekkers, soveel gesoektes. Hulle word hier om ongelooflike koste ontplooi, ek denk is oor die 800 miljoen rand. wat hulle as deel van Operation Prosper ontplooi word. Is die opbrengs hierop die moeite waard? Ek denk, daar moet ons mekaar begin doen ons wat ons gesê het ons gaan doen. En Pieter, dit is heeltemaal regeweermag word ontplooi, heeltemaal anner redes as die politie, hulle krij anner opleiding, hulle het anner vaardighede, Ek wonder of die politie of die veermacht in eerste plek by die meinskag moes gewees. Kijk, ons is een wonderlijke werk wereldwijd wat soek en redding betreft. En omdat ons een groot meinsbedrijf het, is Zuid-Afrika, ons het ongelooflike kundig is. Maar nou tussen die misdadige element wat by hierdie meinelement kom, en nou denk ons, die weet, ons moet iemand met die vierwapen instuur om die probleem te gaan uitsoort, of Iemand met iets op sy verskouwers, en eindelijk wat ons nodig het is, my kenners, soekend reddingskenners, mense wat hierdie structuur verstaan, en ek praat van die grondstruktuur, nie die zamazamase nie. 71:43 Ek moet vir eerlijk sê, ek weet nie of die politie of die weermacht rechte hond waaraf jy gaan maak nie, want hulle kom met die achterstand in die hele tyd. Hierdie mense ken die skachte, hulle ken die stelsel, hulle weet waarom in die donker te loop. En nou stuur ons mense, en net omdat jy gewapen is, beteken nie jy gaan suksesvol wees nie. Pieter Mulder, is Operatie Prosper die antwoord vir jy misdaad? Of kort ons die gemeenskapelike oproep tot actie dier die gemeenskap, soos met die onwettige buitenlanders kwestie? 72:11 Ja, jy is recht, alweer is recht, kom as jy, nummer 1, probeer mense objectief is en sê, ek dink die mense kan kla, vir enige poging van die regering om bendegeweld, wat verskikkelijk is, om misdaad te bekampte, hierdie wat die mense so makkelijk doodskiet, as jy iets is, is vir my rechtig verskikkelijk, En daarom, as die regering iets doen, is ek absoluut dankbaar. Maar dan moet ek ook sê, dit is nie volhoudbaar nie, want aanhoorde, soldaten is nou een troefkaart wat die president gespeel het in die krisistijd nou hier soort van, en sê die weermacht gaan nou inkom het eindelijk. Nou dit is absoluut correct, hulle is nie opgeleid vir politiewerk nie, hulle is opgeleid om dood te maak het eindelijk. 72:44 Dis die opleiding daarmee saam te hou, politiewerk heel anders is. So die vraag is, hoelang kan hy dit volhou? 800 miljoen is gesê, dit is die koste, dit gaan binnen een jaar of zo, gaan dit ophou. Daar gaan nie baie anders veranderen, dit wat my betreft nie, en wat dit troefkaart kan hy dan spelen om te sê, wat gaan ons nou doen? Maar dat is nog die ergste. 73:00 Die plan is uiteindelik, krijg die gemeenschapssaamwerking, jy is recht, krij die politie topgerecht, ons hoop die commissie gaan dit nou doen, want dis mis daar daarboe, en krij vir ons meer opgeleide politie, en vooral dan een politie-intelligentiedienst, wat altijd hierdie goed infiltreer, en dis die manier in die verlede wat gewerk het met specialisteenhede, so ons kort beter politie, ons kort nie weermacht, en die weermacht is een tydelike oplossing, jy gaan een beetje effect keer, die mense voel wat een beetje beter, want die man het hiervan doormarsheer, maar van naast die somsak, lyk my, gaan daar terug naar die kamp toe, en dan skie die bendes mekaar nog steeds dood, so ek dink, het is nie volhoudbaar, het is een tijdelijke trufkaart, en het is nie moeilijkheid, als die tijd voorbij is, en het nie rechtig sukses gehad nie. Dan een laaste vraag oor hierdie kwestie, die straler van die president is een van vele probleeme met toerusting en hulbronne in die Weermacht. Pieter Dievenoog is die dringende ingrijping en onderzoek na sake in die Weermacht nodig. 73:50 Kijk, ek dink die straler is een baie interessante kwestie, omdat in die verlede was die strategie van die ANC om die dierste te koop of het nodig is of nie. In hierdie geval nou het die straler van die lichtmacht wat die president moet vervoer, het werkelijk groot probleme opgetel en die president is like het my bereid om nou maar met die straler aan te vlieg, tegen klomp risiko's, en daarvoor moet ek ook eerlijk sê, het ek nogal respect vir die president, dat hy nie die dierste straler nou gaan koop het, en wat hy sekerlik kon gedoen het, maar aan die ander kant, kan jy ook nie dat dinge so verval, dat jou taatshoofse leven in gevaar is nie, en so daar moet een balans wees, En weer eens kom het neer oor hoe word die Weermachtse begroting bestuur, hoe word sekere risiko's en word dinge beplan, hoe word onderhoud uitgevoer en al daar die dinge moet saamkom in een hoogstprofessionele omgeving van wat een Weermacht is. En een Weermacht het die plig. 74:59 om die president te vervoer. Het was nog altijd so en die plig moet nagekom word, maar wanneer jy nou geval het van dat die dinge nie goed gaan binnen die bestuur en binnen die algemene administratie van so'n departement of so'n staatsinstelling, so'n baie belangrike staatsinstelling, dan sit jy met hierdie dilemma. En mens kan maar net hoop dat op een of ander manier daar ook een ingruiting sal kom by die Weermacht, soos mense nou het by die politie, met die Medlanga-commissie en al die dinge, want ek denk, daar is ook dalk in die Weermacht, as ek is daar skeeftrekkings daar wat moet recht getrek word, so dat iets soos een straler, wat die president moet vervoer, nie een oordadige ding nie, maar een nuchter welbestuur, waar alle belangspelers moet insa daartoe hee, die parlement en so aan, dat het nie een straler is, wat die belastingbetaler te dier kost nie, maar aan die andere kant moet het ook professioneel van so aard wees, so dat jy daarom jou verplichtinge kan 76:04 nakom as een professionele organisatie en een staatsorgan. Kirstel? Ek kritiseer die regering graag, maar ek moet toch al hier saamstel, ek dink toch ons staatshoof kan daarom betrouwbare versvoer he, die meeste van ons wil dit he, hy is bezig, ons kerm altyd as die blauwlig brigade so voorbij jou jagen, sê, hoekom is hy beziger, weet, as die rest van ons, beskien is hy beziger as die rest van ons, en ek stem ook saam met Pieter Divinagamies, nie, hy moet iets oorkom, nie, hy is immers ons staashoof, of jy nou jou kruise achter sy partij sy naam geskryf het, of nie, moet as ons geld baie, baie mooi bestuur, inderdaad, so, ons hoef nie die dierste, en die meest liekse, en die vinnigste te koop nie, ons kan doeltreffend, koste doeltreffend, Iets wat pas by wie ons is as een mense en op die plek waar ons as een land is. Maar mens wil nie hy met uit die licht uitval. En mens moet dit vir die weermag en die licht mag geën. Hulle hou om toe disver baie veilig en ek vermoed onder geweldige moeilike omstandighede. Die geld is baie, baie min. Pieter Mulder? 77:08 Ek gaan nu hetke. Stel anspreek eerstens. Sy het Pieter geraas vroeg. 77:14 genoeg op die ANC nie, en nou laat sy moegie ten die einde, en nou is sy so vriendelik as dit nie waar. Ek is baie geïrriteerd as die president by my voorbij jaag met al die vringes en my van die pad afdruk met 10, 15 voortuie. Ek onthou en is nou my ouderdom wat het sê, waar die vorige presidente rijd met 1 motor, miskien 1 2, 1 achterom uiteindelik, dis nie nodig, blauwlichtbrigades en alles nie, dit die ene kant. Tweede punt is, alle lande sy presidente het nie eie vliegtuig nie, dit is waar. Dit is eindelijk min lande wat dit het. Ek het nou boeie gaan kyk, weet Singapore, vlieg met normaalweg alle president. Noorwee, die koninklijke familie en die eersminister, neem gewone kaartjes uit en vlieg daarmee. Finland, Nieuwseeland eindelijk. So dit is nie een verplichting, dit is bykie van een status iets. Ons het dit gehaal, die vliegtuig is gekoop in 2002. De bouwing 737 as ek reg is het eindelijk. 78:01 Maar nou is dit so, hy het een lang geskietnis van probleme, engine defecte uiteindelik en bekommernis oorom, en ek het een bron in die lichtmacht wat nou dag my gepraat het, sê jong, die lichtmacht is tot niet, ons kan nie vlieg nie, want al die geld wat daar is, word gespandeerd by die presidentse straler om 1 man in die lucht te hou, uiteindelik tot 60 miljoen onlangs weerie keer. Nou is die vraag, wat is nou die belangrijkste hierdie kant of daarie kant, die lichtmacht kan nie opga nie, die president moet gelukkig hou daarmee saam. 78:26 so, ek is nie seker nie, as hy nie kan vervang word nie, daar is nie geld nie, dan moet ons een ander plan maak, dit is een liekse, dit is een extra, dit is lande wat baie meer goed gaan, dit gaan nie met ons goed op die oomlik nie, ek dink ons moet maar een plan maak, en in belang van die president, en nou is ek aan haar kant, ek wil ook nie, hy moet val nie, dit is baie implikaties, as hy val daarmee saam, maar ek sal nie in hom intlim nie, hierdie vliegtuig het paar geskiet van probleme, Hy kom van 2002 af, eintlik, met bekommerings oor veiligheidsautos was daar. Hy mag op wat daarom nie opgestuig het hy met papierwerk was nie, recht nie, en soan. Hy het gebots op een stroom te ding, henger. So ek dink, hy is baie dapper om daar in te tlim. Maak die ding recht dan, met baie geld wat daar nie is nie, of rij maar saam met die ander mense voor, ons sal jou nie plaatje daarvoor sit nie, ons sal die achter ons romboekie siet, ja. 79:10 Dit was dan kommentaar. My gaste was Christel Cornelissen, nieuwsredakteur van Marula Media, die onafhankelike ontleder professor Pieter Dievenage en die ontleder dokter Pieter Mulder. My klanker geseer is Johan Pietersje, ek is Suzanne Paxton, genie die rest van die avond.